BananaSplit2Prank heet het in goed Nederlands. Veelal uitgevoerd met de onzichtbare aanwezigheid van één of meerdere tactisch opgestelde camera’s. ‘Poets’, ‘Bananasplit’, ‘Boobytrap’ en ‘Candid Camera zijn alle programma’s die onbeschaamd gebruik maakte van het onvolprezen ‘laten schrikken’ concept.

 In het TV programma ‘Poets’ , waarvan de eerste uitzending stamt uit 1969, ging het om veelal onschuldige grappen. Zo werden voor het oog van het argeloos winkelend publiek in een dierenspeciaalzaak door een poetsenbakker ‘levende goudvissen’, kunstig gesneden van wortel, verorberd. Verwondering, verbazing, en lichte schrikreacties waren van de gezichten in close up af te lezen. Bananasplit deed het zelfde, iets grotesker opgezet. Het plaatsen van de telefooncel pal voor de oprit van Willeke Alberti, toen nog in relatie met Søren Lerby, en de boze reactie van de zichtbaar gefrustreerde zangeres staat in mijn geheugen gegrift als één van de vele hoogtepunten.

Boobytrap ging verder. Notoire grappenmakers werden afgestraft, eigenlijk keihard voor lul gezet, afgestraft noemden ze dat. Lachen maakte plaats voor plaatsvervangende schaamte, en ik heb zelden bijgedragen aan de kijkcijfers van het programma.

BN’ertje pesten op de radio, als vorm van een prank, was de volgende stap nadat de TV programma’s uit de gratie waren geraakt (op ‘Pranked’ van MTV na dan). Ruud de Wild is er op 3FM groot mee geworden. Nog voordat Ruud het grote geld van de commerciële radiozenders ging opstrijken had hij Ron Brandsteder tot absolute wanhoop gedreven.

Op internet gaat het nog verder, en de grens tussen pesten en een ‘practical joke’ of ‘prank’ verdwijnt. Mensen kunnen zich doodschrikken, letterlijk, of op andere wijze op zijn minst een hele nare ervaring overhouden van iets wat grappig zou moeten zijn, maar waarvan de humor ver te zoeken is.

Afgelopen vrijdag werd Jacintha Saldanha dood aangetroffen in haar flat. Ze had zelfmoord gepleegd na een prank van een radioprogramma in Australië. De grap ging niet ver, maar blijkbaar voor de verpleegster te ver, of was het ziekenhuis wat haar zodanig heeft benaderd dat ze tot haar onbegrijpelijke daad is gekomen. Wellicht dat we met de dood van deze moeder van twee kinderen, beter nadenken over de streken die we elkaar leveren, want iemand een streek leveren, is niet om te lachen.

Prank, letterlijk vertaald streek

© 2012 Raoul Slavenburg

.

Advertenties